Veelzijdig en rijk drukt Koreaanse traditionele muziek een optimistische geest uit die verdriet en wanhoop omzet in opwinding en vreugde.
<Een schildering die dans afbeeldt in de Muyongchong-tombe uit Goguryeo, een van de oude Drie Koninkrijken, 4e eeuw.>
Koreaanse traditionele muziek: het bezingen van de vreugde en het verdriet van het Koreaanse volk
Koreaanse traditionele muziek of volksmuziek (in het Koreaans “gukak” genoemd) wordt al sinds de oudheid van generatie op generatie doorgegeven. Gukak heeft veel kenmerkende eigenschappen, van de meest fundamentele muzikale elementen tot klankkleur en vorm. Hoewel zij werd beïnvloed door de instrumenten en muziek van China, bezit Koreaanse traditionele muziek een unieke en sterk ontwikkelde muzikale persoonlijkheid, waarin al meer dan een millennium de kenmerken en muzikale voorkeuren van het Koreaanse volk zijn opgenomen.
Zes representatieve Koreaanse traditionele muziekinstrumenten.
Gayageum (twaalfsnarige Koreaanse citer)
Uitgevoerd door Ji Aeri
Geomungo (zespaarse Koreaanse basciter)
Uitgevoerd door Heo Yoon-Jeong
Danso (Koreaanse verticale bamboe hobo)
Uitgevoerd door Lee Saeng-Kang
Daegeum (Koreaanse bamboefluit)
Uitgevoerd door Lee Saeng-Kang
Piri (Koreaanse bamboe hobo met dubbelriet)
Uitgevoerd door Han Se-Hyun
Haegeum (Koreaanse verticale tweesnarige vedel)
Uitgevoerd door Kim Young-Jae
Bach - Air On The G String (Daegeum) Uitgevoerd door Daegeumi Nuna
<Musici die Korea’s meest representatieve traditionele instrumenten bespelen.>
Koreanen hebben altijd genoten van zang en dans. Oude Chinese historische bronnen vermelden hoe de “Oosterse mensen… graag wijn drinken, zingen en dansen,” en hoe “mensen dag en nacht over de wegen reizen, en het geluid van zang zonder einde doorgaat omdat zij zo graag zingen.” Met de “Oosterse mensen” worden hier Koreanen bedoeld. Natuurlijk zijn de liederen van de Koreanen uit die tijd vandaag niet meer in exact dezelfde vorm bewaard gebleven, maar de Koreaanse voorliefde voor zingen en dansen, in het Koreaans “sinmyeong” genoemd, is vandaag nog net zo sterk als eeuwen geleden.
<De kleurrijke, levendige cadansen van boerenmuziek drukken de vreugde en het verdriet van de boeren zelf uit.>
Uitgevoerd door Kim Duk-Soo Samulnori Band
Sinmyeong, de kern van de optimistische geest die zelfs verdriet omzet in opwinding
Traditionele Koreaanse muziek is breed en diep in zowel genre als betekenis. Er is boerenmuziek, die het leven van boeren uitdrukt via haar opwindende ritmes; pansori (Koreaanse solo-operamuziek) en talchum (maskerdans), rijk aan parodie en humor; de majestueuze hofmuziek die bij belangrijke gebeurtenissen in het koninklijk paleis werd gespeeld; en klassieke muziek (in het Koreaans "jeongak" genoemd), zoals gagok, yeongsan hoesang en sijo, die de elegante, verfijnde geest van de seonbi (intellectuelen uit de Joseon-dynastie) belichamen. Religieuze muziek, zoals de boeddhistische beompae en de muziek van sjamanistische rituelen, maakt eveneens deel uit van de canon van de traditionele Koreaanse muziek en voegt bijzondere diversiteit en rijkdom toe.
<Een minyo-uitvoering (Koreaanse volksliederen) door pansori-meesters.>
Arirang (UNESCO immaterieel cultureel erfgoed van de mensheid)
Uitgevoerd door Yi Eun-Ju, meesterzangeres van volksliederen
<Een uitvoering van koninklijke hofmuziek.>
Sujecheon (representatieve Koreaanse hofmuziek)
Uitgevoerd door Jeongnong Akhoe
Een belangrijk misverstand over gukak is dat het traag, droevig en somber zou zijn. Dat is een volledig onjuiste opvatting, want binnen het klassieke genre van gukak bestaan er helemaal geen droevige liederen. De klassieke genres van de traditionele Koreaanse muziek zijn gebaseerd op het idee dat verdriet niet op een droevige manier wordt uitgedrukt. Daarom klinkt deze muziek krachtig, helder en harmonieus. In de volksgenres daarentegen zijn er veel liederen met droevige tonen. Susimga, Yukjabaegi, Heungtaryeong, Sanjo en Sinawi zijn allemaal diep droevige liederen waarvan bekend is dat ze een eindeloze stroom tranen kunnen oproepen. Tegelijkertijd dwingen de energieke en aanstekelijke ritmes van deze liederen de luisteraar echter om op te staan en te dansen. Dat komt doordat de fundamentele aard van het Koreaanse volk niet is gebaseerd op "han" (wrok, verdriet), maar op "heung" (opwinding). Dansen op droevige liederen en een energieke, opgewekte sfeer creëren terwijl men zingt over het leed van het leven, is het aantrekkelijkste aspect van de traditionele Koreaanse muziek, evenals de basis van de Koreaanse geest en haar sinmyeong.
<Een scène uit een pansori-uitvoering (Koreaanse solo-operamuziek), waarin de zangeres haar stem afstemt op het ritme van de trom.>
Pansori Choonhyang-ga
Uitgevoerd door Kim So-Hee, meesterzangeres van pansori
<Jongmyo Jeryeak is een voorouderlijke ceremonie met zang en dans, die werd uitgevoerd voor de koninklijke familie.>
Een ontmoeting tussen traditie en moderniteit, Oost en West: de nieuwe evolutie van de traditionele Koreaanse muziek
De laatste tijd zijn jonge gukak-musici fusion-gukak gaan uitvoeren, waarin elementen van traditionele Koreaanse muziek worden gecombineerd met moderne genres. In een fusion-‘band’ worden de vocalen verzorgd door een pansori-zanger, terwijl de instrumentatie bestaat uit traditionele Koreaanse instrumenten zoals de ajaeng, gayageum, geomungo, buk en westerse instrumenten zoals gitaar en piano. De muziek die hieruit ontstaat, is een nieuwe vorm van gukak die is ontworpen om aan te sluiten bij de smaak van moderne muziekliefhebbers. Met toenemende aandacht en populariteit banen deze musici een nieuwe weg voor Koreaanse muziek.
<Een optreden van Seulgidoong, een fusion-gukakgroep.>
Samulnori, de bekendste vorm van gukak, bestaat uit vier volksinstrumenten: de buk (trommel), janggu (zandlopertrommel), jing en kkwaenggari. Deze instrumenten vormen samen een energieke vorm van muziek en performance. Samulnori is geen traditioneel muziekgenre; het werd in 1978 begonnen door vier jonge gukak-musici onder leiding van Kim Duk-soo. Het is een voorbeeld van hoe traditionele Koreaanse muziek is getransformeerd tot een modern genre.
<De Kim Duk-soo-samulnori-groep in haar beginjaren.>
<Een samulnori-uitvoering vol sinmyeong, gehouden in Parijs in 2010.>
Een muzikale vorm die de heung van samulnori nog een stap verder heeft gebracht, is de performancegroep Nanta. Nanta gebruikt het ritme van samulnori als basis voor een komische, theatrale en woordloze voorstelling die zich afspeelt tegen de achtergrond van de keuken van een restaurant. Omdat er geen woorden worden gebruikt, kan iedereen volledig genieten van het verhaal en de muzikale ritmes. Nanta, begonnen in 1997, heeft wereldwijd werkelijk indrukwekkende prestatierecords gevestigd. Nanta is populair genoeg om een eigen theaterzaal te hebben op Broadway, de bakermat van de moderne musical, en blijft publiek veroveren in zowel Korea als in landen over de hele wereld.
Net als alle andere kunstgenres is muziek geen vaststaand of onveranderlijk gegeven, maar een uitdrukking van het dagelijks leven in een bepaalde periode. Traditionele Koreaanse muziek, die al duizenden jaren bestaat, blijft zich vandaag de dag ontwikkelen door de vermenging met westerse muziek.
<Een gayageum-uitvoering in de vorm van een orkest, compleet met dirigent.>
Geschiedenis van een liefde
Uitgevoerd door het Sookmyung Gayageum Orchestra
* Foto’s met dank aan de Korea Tourism Organization en de Cultural Heritage Administration of Korea.
* Muziekfragmenten met dank aan de platenlabels.