Ayırt edilemez bir güzelliğe sahip Kore kıyı çamur düzlükleri, yerel halk için bir besin kaynağı olmasının yanı sıra çok sayıda bitki ve hayvana yuva olan zengin bir ekosistemi barındırır.
<Kore’nin en temsilî kıyı sulak alanlarından biri olan Suncheon Körfezi’nin S biçimli deniz yolu.>
Dünyanın en büyük beş çamur düzlüğünden biri
Kore’nin batı kıyısındaki çamur düzlüğü alanı; Kanada’nın doğu kıyısı, Amerika Birleşik Devletleri’nin doğu kıyısı, Almanya’nın Kuzey Denizi kıyısı ve Amazon Nehri havzasındaki çamur düzlükleriyle birlikte dünyanın en büyük beş çamur düzlüğü arasında yer alır. Korecede “beol” veya “gaetbeol” olarak adlandırılan çamur düzlüğü, okyanus tabanından gelgit akıntılarıyla taşınan kum ya da kilin uzun süre birikmesiyle oluşan düz bir jeolojik yapıdır. Yüksek gelgit sırasında su altında kalır, alçak gelgit sırasında ise ortaya çıkar.
<Kore’nin batı kıyısında alçak gelgit sırasında ortaya çıkan bir çamur düzlüğü.>
Çamur düzlüğünün gelgitlere bağlı olarak tekrar tekrar ortaya çıkıp kaybolduğu alana gelgitler arası bölge denir. Sığ gelgitler arası bölgelerde yaşayan bitki ve hayvanlar için gelgitin çekilip yükselmesi, bir buzdolabı kapağının açılıp kapanmasına ve aynı zamanda yemek vaktinin geldiğini haber veren bir “yemek ziline” benzer. Alçak gelgit sırasında kara hayvanları tortu içinde yiyecek arar. Japon turnaları, ak balıkçıllar ve beyaz balıkçıllar dâhil kuşlar, deniz solucanları ve karındanbacaklılar bulma umuduyla bir araya gelir. Yüksek gelgit, kara hayvanları için yiyecek arayışının sonunu, deniz canlıları için ise başlangıcını ifade eder. Geçmişte çamur düzlüğü, işe yaramaz çamurlu bir arazi parçası ya da yalnızca balıkçıların istiridye toplayabildiği bir yer olarak görülürdü. Günümüzde ise çamur düzlüğü, sayısız yaşam formu için bir habitat olmasının yanı sıra çevredeki kıyı sularını temiz tutan bir filtre olarak büyük değer taşır.
<Suncheon Körfezi’nde bir kapüşonlu turna sürüsü.>
Kara ve denizin oluşturduğu yaşam hazinesi: çamur düzlüğü
İlk bakışta hiçbir canlının yaşamadığı çamurlu bir çorak alan gibi görünse de çamur düzlüğü aslında istiridyeler, karındanbacaklılar, yengeçler, deniz solucanları, kaşık solucanları ve Korecede “nakji” olarak adlandırılan küçük ahtapotlar dâhil çeşitli yaşam formlarına ev sahipliği yapar. Çamur düzlüğü, deniz canlılarının hayatta kalmak için ihtiyaç duyduğu besinler bakımından zengin olduğundan, birçok organizma burada yaşar ve yumurtlar. Ayrıca küçük çamur düzlüğü avlarıyla beslenen çeşitli balık ve kuş türleri de sıkça görülür; böylece küçücük planktonlardan kuşlara ve balıklara kadar farklı canlıların bir arada var olduğu karmaşık ve son derece çeşitli bir çamur düzlüğü ekosistemi oluşur. Nesli tehlike altındaki hayvan türlerinin toplam sayısının üçte birine ev sahipliği yapan çamur düzlüğü, gerçekten de bir yaşam hazinesidir.
<Çamur düzlükleri benzersiz ekosistemlere sahiptir.>
İnsanlar da çamur düzlüğü ekosisteminin bir parçasıdır. Tarih öncesi çağlardan günümüze kadar insanlar çamur düzlüklerini bir besin kaynağı olarak kullanmıştır; bugün Kore’nin toplam av miktarının yüzde 60’ından fazlası çamur düzlüklerinden elde edilir.
<Balıkçılar avlarını çamur düzlüğünden daha kuru zemine taşımak için arabalar kullanır.>
Çamur düzlükleri doğal afetleri ve iklimi de etkileyerek sel ve tayfunların yol açtığı zararı azaltır. Çamur ve kum, parçacıkları arasındaki çok küçük boşluklara sünger gibi büyük miktarda su emebildiğinden, çamur düzlükleri sellerin boyutunu ve neden olduğu zararı azaltabilir. Tayfun durumunda ise çamur düzlüğü bataklığında yaşayan tuzcul bitkilerin gövde ve yaprakları rüzgârın gücünü emerek güçlü dalgaların etkisini zayıflatır.
<Çeşitli tuzcul bitkileriyle Suncheon Körfezi çamur düzlüğü.>
Çamur düzlüğünün bir diğer işlevi, okyanusa akan kirleticilerin arıtılmasıdır. Fabrikalar ve evler tarafından üretilen kirleticiler okyanusa sızdıktan sonra, çamur düzlüğünün tortul tabakası onları filtre kâğıdı gibi süzer. Filtrelenen maddeler daha sonra çamur düzlüğündeki bitki ve hayvan yaşamı tarafından parçalanır ve temizlenir. Kore çamur düzlüklerinin arıtma kapasitesinin, ülkedeki tüm atık su arıtma tesislerinin toplamından 1,5 kat daha güçlü olduğu söylenir. Çamur düzlüğü aynı zamanda Dünya’nın “akciğerleri” olarak görev yapar ve yeryüzündeki tüm yaşam formlarının nefes almasını mümkün kılar. Dünya’daki oksijenin yüzde 70’inden fazlası ormanlar tarafından değil, okyanusta fitoplanktonların fotosenteziyle üretilir. Çamur düzlüğündeki her gram çamur yüz binlerce fitoplankton içerdiğinden, çamur düzlüğü aynı büyüklükteki bir ormandan daha fazla oksijen üretebilir.
<Suncheon Körfezi’nde geniş bir çamur düzlüğü.>
Doğanın ekolojik kültürünün simgesi ve gelecek kuşaklar için değerli bir doğal miras
Çamur düzlüklerinin ve burada yaşayan canlıların değeri ile önemine dair farkındalığın artması, balıkçıların ve ailelerinin geçimini destekleme kabiliyetlerine yönelik ilgiyi de artırmıştır. Bu doğrultuda çamur düzlüğü, Kore’nin ekolojik kültürünün bir simgesi olarak öne çıkmıştır.
<“Çamur düzlüğü cenneti” olarak adlandırılan Kore’nin batı kıyı şeridi, çeşitli yaşam formlarına ev sahipliği yapar.>
Bugün çamur düzlüğü, insanların tüm yaşamda, özellikle de insan yaşamında oynadığı hayati rolü deneyimlemek için gidebildiği bir yerdir. Birçok kişi kuş gözlemlemek ya da istiridye toplamak için çamur düzlüklerini ziyaret eder. Ancak çamur düzlüklerini ziyaret eden kişi sayısının fazlalığı nedeniyle ekosistemin bozulmasına ilişkin endişeler de artmıştır. Bir çamur düzlüğünü ziyaret ederken, bu değerli doğa harikalarının sağlığını korumaya katkıda bulunabilmek için verilen tüm talimatlara uymaya özen gösterin.
<İnsanlar Gungpyeong Çamur Düzlüğü Festivali’nde istiridye topluyor.>
* Fotoğraflar Kore Turizm Organizasyonu ve Kore Kültürel Miras İdaresi’nin izniyle kullanılmıştır.