Hanji (giấy Hàn Quốc) – nghệ thuật truyền thống với vô số ứng dụng hiện đại

Hanji (Korean paper) – a traditional art form with a multitude of modern uses

Loại giấy thủ công bền chắc, tuyệt đẹp làm từ cây dâu tằm này là một di sản văn hóa quý giá, vô giá cho đến ngày nay.

<Nhiều loại hanji truyền thống với sắc màu tinh tế do nghệ nhân hanji chế tác.>

Tư liệu được bảo tồn hơn một nghìn năm

Hanji là một loại giấy truyền thống của Hàn Quốc, sử dụng vỏ cây dâu tằm làm nguyên liệu chính. Sau khi giấy lần đầu được du nhập từ Trung Quốc, người Hàn cổ đã phát triển phương pháp làm hanji độc đáo của riêng mình, tạo nên những sợi giấy bền chắc, dẻo dai nhưng cũng rất mềm mại khi chạm vào. Hai tư liệu lịch sử quan trọng của Hàn Quốc đã được in trên hanji: Mujujeonggwang Daedaranigyeong (Đại Đà-la-ni Kinh Vô Cấu Tịnh Quang, khoảng năm 704 SCN), được phát hiện bên trong tháp Seokgatap tại chùa Bulguksa ở Gyeongju và được công nhận là tư liệu in đầu tiên trên thế giới; và Daebanggwang Bulhwaeomgyeong, được chế tác vào năm 755 SCN (năm thứ 14 triều vua Gyeongdeok). Daebanggwang Bulhwaeomgyeong là một tư liệu lịch sử đặc biệt quý giá vì cung cấp manh mối về kỹ thuật làm giấy thời bấy giờ, đồng thời ghi lại tên địa điểm sản xuất và người làm giấy. Là chất liệu đã góp phần hình thành nền văn hóa in mộc bản đầu tiên trên thế giới, đồng thời sở hữu khả năng bảo tồn vượt trội—tồn tại hơn 1.000 năm—hanji thực sự là một di sản văn hóa vô giá. Độ bền của hanji càng đáng kinh ngạc hơn khi so sánh với đĩa CD hay vi phim hiện đại, vốn phải được thay mới sau mỗi 10 đến 20 năm.

Kinh giấy in mộc bản đầu tiên trên thế giới
<Mujujeonggwang Daedaranigyeong vẫn gần như nguyên vẹn hoàn hảo suốt hơn một thiên niên kỷ.>

Từ vỏ cây đến giấy

Quy trình làm hanji có thể được chia khái quát thành ba bước: 1) chuẩn bị nguyên liệu; 2) lọc nguyên liệu trong khung làm giấy; và 3) hoàn thiện. Bước đầu tiên gồm cắt cây dâu tằm thành từng đoạn, buộc thành bó, rồi đặt lên nắp nồi sắt đã được đổ nước lên. Các bó cây sau đó được bao quanh bằng bao rơm; lửa được nhóm và đun cho đến khi lớp vỏ bắt đầu bong ra. Vỏ cây được bóc khỏi thân gỗ bằng tay rồi đem phơi khô. Phần vỏ khô lại được ngâm trong nước và ép cho đến khi nước được vắt ra, chỉ còn lại các sợi trắng. Nước kiềm được thêm vào hỗn hợp này, sau đó đun sôi trong ít nhất ba giờ. Sau khi rửa các sợi còn lại, hỗn hợp được trải lên một phiến đá phẳng và giã bằng chày. Những sợi đã được tách theo cách này được cho vào nước dính thu được từ việc nghiền rễ cây dâu tằm, rồi tất cả được trộn thật kỹ. Hỗn hợp thu được được lọc trên một khung một chân và đem sấy khô. Sau công đoạn hoàn thiện gọi là “dochim”, hanji cuối cùng được hoàn thành.

<Vỏ được tách khỏi cây dâu tằm và rửa trong nước sạch.>

Chính công đoạn hoàn thiện dochim khiến hanji truyền thống trở thành một chất liệu ưu việt. Dochim là quá trình trải giấy còn ướt ra và giã bằng chày, giúp tăng mật độ và sự liên kết sợi của hanji. Công đoạn này không chỉ làm bề mặt giấy mịn hơn, tăng độ trơn láng, mà còn tạo độ bóng và kết cấu mềm mại, không xơ bụi.

<Một nghệ nhân hanji làm hanji theo phương pháp truyền thống.>

Bên cạnh độ bền đáng kinh ngạc, hanji còn sở hữu khả năng thấm khí và độ ẩm vượt trội, kết cấu mềm mại, độ linh hoạt, độ bền cao, cùng khả năng phản chiếu và hấp thụ tốt mọi màu sắc. Nhờ khả năng hấp thụ, cách âm và cách nhiệt xuất sắc, từ thời xa xưa hanji đã được dùng trong xây dựng nhà cửa: dán lên tường, khung cửa, sàn nhà, thậm chí dùng để làm đồ nội thất. Như có thể thấy qua việc được các doanh nghiệp hiện đại ứng dụng cùng công nghệ tiên tiến, giá trị ưu việt của hanji vẫn còn nguyên ý nghĩa đến ngày nay.

Hãy cảm nhận nghệ thuật tinh xảo của Hanji với chiếc Quạt Gấp Trắng vẽ Hoa Lan của chúng tôi. Được chế tác thủ công, chiếc quạt này kết hợp độ bền của giấy dâu tằm với vẻ thanh nhã của thiết kế truyền thống Hàn Quốc, vừa là phụ kiện hữu dụng, vừa là một tác phẩm nghệ thuật.

<Nhiều loại hanji được bán trong một cửa hàng ở Insadong, khu phố tại Seoul nổi tiếng nhất với đồ cổ và hàng thủ công truyền thống Hàn Quốc.>

Từ búp bê đến loa: Những khả năng vô hạn của hanji

Ngoài nhiều đặc tính chức năng, hanji còn thể hiện vẻ đẹp truyền thống Hàn Quốc qua sắc màu và kết cấu trầm nhã. Dựa trên những đặc điểm này, hanji hiện được ứng dụng trong nhiều loại hình thủ công mỹ nghệ. Búp bê giấy dâu tằm là một ví dụ. Những con búp bê thể hiện thẩm mỹ rất riêng của Hàn Quốc qua nét mặt hài hước đặc trưng, bề mặt mộc mạc, cùng những gam màu dịu nhẹ thấp thoáng qua lớp hanji nhuộm màu.

<Những búp bê hanji đáng yêu làm từ giấy dâu tằm.>

Trái với giấy bột giấy sản xuất nhân tạo, hanji gồm các sợi thực vật không gây hại cho cơ thể. Hanji cũng thân thiện với môi trường vì sử dụng bột giấy không có nguồn gốc từ gỗ. Do không gây hại cho cơ thể, hanji có tiềm năng thay thế nhiều sản phẩm gốc hóa chất tiếp xúc trực tiếp với da người, như khăn ăn, áo choàng dùng một lần, khẩu trang dùng một lần và tã, đồng thời cũng có thể được sử dụng trong vật liệu hoàn thiện xây dựng như giấy dán tường và sàn nhà. Sợi hanji có chức năng kháng khuẩn và loại bỏ hiệu quả các chất độc hại. Các nghiên cứu cho thấy bộ lọc thuốc lá làm từ hanji có hiệu quả loại bỏ nicotine, hắc ín và carbon monoxide cao hơn tới 8% so với bộ lọc hiện có. Hơn nữa, hanji có thể chặn tới 99% sóng điện từ phát ra từ các thiết bị điện tử như máy tính.

<Những chiếc đèn tuyệt đẹp làm từ hanji tỏa ra ánh sáng ấm áp, dịu nhẹ.>

Khả năng xử lý rung động đáng kinh ngạc của hanji gần đây một lần nữa được chú ý khi ứng dụng vào loa. Loa bốn kênh, với các dải âm cao, trung, trầm và chức năng loa siêu trầm, được xem là loại loa lý tưởng nhất. Phiên bản còn vượt trội hơn là “loa trong mơ”, hiện thực hóa cả bốn kênh chỉ bằng một tấm duy nhất—một loại loa trước đây những người yêu nhạc tin rằng chỉ có thể tồn tại trên lý thuyết. Tuy nhiên, loa hanji đã chứng minh điều ngược lại, tái tạo hoàn hảo âm thanh bốn kênh chỉ với một tấm hanji. Đây là kết quả từ khả năng hấp thụ tuyệt vời và mật độ cao của hanji. Công dụng của hanji gần như vô hạn, đó là lý do chất liệu này tiếp tục được ứng dụng trong nhiều hình thức mới.

Thắp sáng không gian của bạn bằng ánh sáng thanh tĩnh từ Đèn Sàn Giấy Chụp Trắng và Năm Nụ Hoa Gió của chúng tôi. Được chế tác từ Hanji đích thực, chiếc đèn này không chỉ mang đến ánh sáng dịu nhẹ mà còn đưa nét thanh nhã truyền thống Hàn Quốc vào mọi căn phòng.
Xem Đèn Hanji